Regjeringa i Brussel for å be om nåde: Kan bli dobbelt så dyrt å gå på do

Det bryggar på ny opp til politisk storm rundt EUs reviderte avløpsdirektiv.

Denne veka reiste regjeringa til Brussel med eit klart mål:

Norske kommunar treng meir tid, og krava må tilpassast norske forhold.

– Eg opplever at vi har diskutert godt dei utfordringane vi har. Det er mange anlegg i Noreg som må oppgraderast på kort sikt, seier klima- og miljøminister Andreas Bjelland Eriksen (Ap) til NRK.

Dobling av gebyra i fleire kommuner langs kysten

Bakteppet er dystert for norske lommebøker. Det nye direktivet krev strengare reinsing av alt frå nitrogen og fosfor til restar av legemiddel og kosmetikk.

For mange kystkommunar betyr det at gamle anlegg må vike for teknologisk avanserte reinseparkar.

Rekninga hamnar direkte hos norske hushald.

I Øygarden kommune er tala dramatiske: Utan justeringar i definisjonane må innbyggarane innstille seg på at avløpsgebyret aukar frå 7.400 kroner til 14.000 kroner i året.

– Direktivet og kampen for eit reinare hav er bra, men eg er bekymra for kostnadene, seier Øygarden-ordførar Tom Georg Indrevik (H).

Han leier ein delegasjon lokalpolitikarar som har kjempa for auka handlingsrom i EØS-regelverket.

– Om ikkje Noreg gjer justeringar i det nasjonale regelverket, kan dette bli veldig kostbart, åtvarar ordføraren.

Stortinget krev ny utgreiing

Samtidig som statsråden forhandlar i EU-hovudstaden, set Stortinget på bremsene.

Tysdag ettermiddag er det venta at eit breitt fleirtal vil sende ein streng beskjed til regjeringa: Dei faktiske konsekvensane må greiast ut på nytt før direktivet blir implementert i norsk rett.

Vedtaket er ikkje eit bastant «nei» eller veto, men eit krav om at regjeringa snur kvar stein for å finne billigare løysingar. Spesielt må definisjonen av «tettgrend» under lupa.

Kjernen i dei skjerpa krava er at grensa for store tettstadar, som må reinse avløpsvatnet to gonger, blir flytta.

I dag er det berre tettbygde strok med meir enn 10.000 innbyggjarar som må ha totrinnsreinsing.

Milliardar å spare på definisjonar

To rapportar illustrerer det økonomiske spennet i saka:

Miljødirektoratet reknar kostnadene til rundt 33 milliardar kroner.

Menon Economics (på oppdrag for KS) meiner det er mogleg å spare inntil 25 milliardar kroner dersom Noreg omdefinerer kva som blir rekna som ei tettgrend.

Noreg argumenterer med at geografien – med djupe fjordar, kaldt klima og spreidd busetting – gjer at vi har heilt andre behov enn flatbygdene i Sentral-Europa.

Ordførar Indrevik legg ikkje skjul på at det blir dyrare å trekkje ned i do i åra som kjem:

– Noko auke i avgiftene framover er vi nøydde til å vere førebudde på. Reine fjordar og rein sjømat er viktig både for oss sjølve og eksportnæringa, seier han.