Ein pyramide frå framtida?
Ein haifinne? Eller kanskje eit surfebrett?
Det er ikkje lett å sjå kva Robert har tatt bilete av.
Men det er også litt av poenget.
Kan fotografia endre haldningane våre til klima?
Eit kunstprosjekt for klima
Sofie Retterstøl Olaisen / NRK
– Eg starta med å vandre på is. Så begynte eg å krype på is. Då opererte det seg eit heilt fantastisk univers.
Robert Selfors
I fire år har han leita for å finne det han kallar «skattar». Skattar ein kanskje ikkje kan finne i framtida.
Sofie Retterstøl Olaisen / NRK
– Eg er heldig å kan gå på vatn i frosen tilstand. Isen vi har no kan vere ein del av ein svunne tid om nokre generasjonar.
Robert Selfors
For kvar grad temperaturen stig globalt, ligg isen om lag 16 dagar kortare.
Forskarane meiner om lag 16 % av elvane i verda, som i dag har is på vinteren, vil slutte å fryse heilt innan århundret. Om temperaturen fortsett å stige.
Sofie Retterstøl Olaisen / NRK
Difor frys kunstnaren isen i bilete. Og bileta håper han vil inspirere på fleire måtar.
Sofie Retterstøl Olaisen / NRK
Robert gjekk ikkje alltid rundt på isen og tok bilete. Ein gong var han grafikar i hovudstaden.
Sofie Retterstøl Olaisen / NRK
Men ein vinter med berrfrost og islagde elver lokka han heim.
Robert Selfors
Mange av bileta eller «skattane» har han funne på kloss avstand, berre ti eller femten centimeter unna.
Robert Selfors
Han vil vi skal sette pris på augneblinken. For å vite kva vi har no. Og kva vi er i ferd med å miste.
– Vi må lære av barna. Kor ofte er det vi vaksne stoppar og tar inn det magiske rører noko i oss?
Kunsten har han allereie stilt ut i Galleri Gaudi i Madrid. Publikummet som kom hadde aldri sett frose vatn på denne måten før. Kunstnaren seier det rørte ved dei.
Dette er ikkje første gong kunstnarar prøver å påverke folk sine haldningar til klimaendringane.
I eit forskingsprosjekt frå 2013 til 2015 fann forskarar ved NTNU ut at visuell kunst som spelte på kjensler og personleg språk kunne bygge bru mellom forsking og ansvarskjensle.
Isabell Richter, førsteamanuensis ved Institutt for psykologi ved NTNU, seier kunst ikkje fører til ein varig endring om det ikkje får oss til å engasjere oss.
Robert Selfors
– Dette er ein annleis måte å vise fram is på. Det gjer at folk undrar seg eller kanskje blir imponert. Det er sterkt og kan brukast til endring.
Robert Selfors
Men det er berre eit kort augneblink at vindauget for endring hos publikum står open.
– Kunstnaren må få folk til å prate saman ansikt-til-ansikt før dei går vidare i livet sitt. Gjerne om ei lokal utfordring, eller noko dei kan gjere.
Sofie Retterstøl Olaisen / NRK
Så kva gjer Selfors få publikum til å engasjere seg, så kunsten ikkje blir gløymt?
Nyleg stilte han ut bileta sine på konserthuset Stormen i Bodø. Kjente musikarar frå regionen improviserte musikk til bileta som rulla som ein film i bakgrunn. Etterpå var det vernisage og utstilling.
Sofie Retterstøl Olaisen / NRK
– Eg har ei ope bok på utstillingane der folk kan skrive sine refleksjonar rundt klima og kva dei kjenner på om det når dei ser bileta mine.
Sofie Retterstøl Olaisen / NRK
I tillegg legg han fram små lappar der folk kan skrive kva dei trur kan vere positivt med klimaendringane.
– Eg vil at dei skal spørje seg: Kva kan eg gjere for å bidra til at moder jord ikkje blør.
Robert Selfors
Og psykolog Isabell Richter frå NTNU trur faktisk planen til Selfors vil fungere.
– Det finst òg forsking som tyder på at det å skrive noko for hand kan gjere refleksjonane meir arbeidd med og sterkare kognitivt og emosjonelt.
.jpg)
English (US)