Vil opne fleire oljefelt: – Norsk olje og gass gjer verda til ein betre stad

Krigen i Midtausten gir skyhøge drivstoffprisar heime i Noreg. No vil eit fleirtal på Stortinget opne opp for meir oljeleiting og utvinning.

– Norsk olje og gass gjer verda til ein betre stad. Vi produserer viktige energikjelder, som Europa treng i den sikkerheitspolitiske situasjonen vi er i no, seier stortingsrepresentanten til Frp, Tor Mikkel Wara, på NRKs Dagsnytt 18 onsdag.

Han viser til at over 200.000 jobbar med olje og gass i Noreg, og at næringa betalte 600 milliardar kroner i skatt i fjor.

– Det er ei næring som bidrar på alle moglege måtar. Men for at ho skal bidra, må vi heile tida leggje ut nye leiteområde og halde aktiviteten oppe slik at kompetansen ikkje forsvinn, meiner Wara.

Politisk freda

Men i havområda utanfor Lofoten, Vesterålen og Senja (LoVeSe), er det framleis ikkje fleirtal for oljeboring.

Område har vore politisk freda i eit drygt ti år.

Men etter neste val kan dvalen vere over.

Allereie denne veka legg Frp fram eit representantforslag om det dei kallar «det neste oljeeventyret».

Området blir kanskje i større grad knytt til fjell, fjord og fiske enn med petroleum.

Havet utanfor Lofoten, Vesterålen og Senja er kjent som «Noregs matfat».

Energi som sikkerheitspolitikk

Dersom Høgre og Framstegspartiet sikrar seg fleirtal, kan det ligge til rette for olje- og gassverksemd i området – og fleire andre område der det tidlegare har vore vurdert oljeboring.

– Vi foreslår å kunngjere 26. konsesjonsrunde i 2026, inkludert dei tidlegare opna områda i Nordland 6, Møreblokkene og Skagerak, og å lage ei konsekvensutgreiing om fleire nye område så raskt som mogleg, seier Kristoffer Sivertsen (Frp).

Sivertsen, som sit i energi- og miljøkomiteen, understrekar at forslaget handlar om meir enn berre industri. Det handlar om geopolitikk.

Han peikar på eit endra Europa der EU planlegg å stanse all import av russisk gass frå hausten 2027 gjer det enda viktigare at Noreg held produksjonen så høg som mogleg.

Glad for Frp-støtte

Energipolitisk talsperson Aleksander Stokkebø i Høgre understrekar at norsk sokkel har ein unik strategisk posisjon.

Eit fleirtal på Stortinget sa i fjor ja til å gjennomføre 26. konsesjonsrunde etter at Høgre fremja eit forslag.

– I ei uroleg verd blir norsk sokkel stadig viktigare. Vi er ein demokratisk og stabil leverandør, med geografisk nærleik til Europa, og der produksjon og transport skjer gjennom alliert farvatn. Det er ein fordel også sikkerheitspolitisk, seier Stokkebø.

– Vi er glade for at Frp støttar oss i desse sakene, seier Stokkebø.

Dermed er dei to største partia på borgarleg side for ein omkamp i den betente saka.

I meiningsmålinga til NRK for februar mangla dei to partia tre mandat for å få fleirtal på Stortinget. På målinga hadde borgarleg side fleirtal med 90 mandat.

Ap vil ikkje åpne for leiting

Men støtte frå Arbeidarpartiet kan dei ikkje rekne med.

– Arbeidarpartiet er ikkje for opning av oljeleiting i LoVeSe, seier Mani Hussaini (Ap).

Han leiar Energi- og miljøkomiteen på Stortinget.

– Vi har gjeve rekordmange løyve denne perioden og inkludert alle områda næringa sjølv har peika på i framtidige konsesjonsrundar.

Ungdomspartiet AUF var sentral da Arbeidarpartiet gjekk inn for å verne Lofoten, Vesterålen og Senja i 2019.

AUF-leiar Gaute Skjervø kjenner seg heilt trygg på at det aldri vil bli oljeboring i Noregs viktigaste fiskeriområde.

– Sylvi Listhaug og Høgre kan parkere denne kampen med ein gong. Dei står sjanselause, og det kjem ikkje til å bli oljeboring i Lofoten, Vesterålen og Senja, seier Skjervø til NRK.

Venstre: Uaktuelt

Frp og Høgres samarbeidspartnar i ei eventuell regjering, Venstre, ristar på hovudet over forslaget.

– Vi meiner dette bør vere like uaktuelt som det vore sidan 2013, da dette blei avgjort. Det er ein like dårleg idé i dag som det var da, seier Venstres energipolitiske talsperson, Grunde Almeland.

Han viser til at områda ligg midt i Noregs matfat, og er eit av dei viktigaste områda for torsken.

– Vi meiner det er ei dårleg prioritering å kaste bort pengar på å lage ei konsekvensutgreiing for oljeboring. Det er rett og slett bortkasta pengar.

– Så de vil ikkje vere med på dette i ei borgarleg regjering?

– Å bruke mange pengar på å vurdere konsekvensane når vi veit at det allereie er ein dårleg idé, det er rett og slett sløseri av pengar. Det burde både Høgre og Frp vere opptatt av at vi ikkje skal gjere.

– Akkurat nå må ein telje til fleirtalet i Stortinget på ei rekke ulike måtar. Eg håpar at dei fleste andre parti tar til fornuft her og tenker at dette ikkje er ein god idé, legg han til.

– Vil ikkje løyse Europas energibehov

Frp-leiar Sylvi Listhaug meiner at krigen i Ukraina og i Midtausten viser at det er viktig med oljeleverandørar frå demokratiske land. Ho viser også til at norsk gass bidrar til energiomstillinga i Europa.

Det argumentet held ikkje, meiner Skjervø i AUF.

– Felta i Lofoten og Vesterålen ville uansett ikkje komme i drift før langt inn i 2040- og 50-talet. Det vil derfor ikkje løyse Europas nåverande energibehov.